Superdag in de Weerribben en succesvolle twitch!

Een dag naar de Weerribben is de afgelopen jaren bij mij uitgegroeid tot een jaarlijks terugkerend fenomeen, waarbij ik het gebied graag zowel in het voorjaar als de zomer bezoek. Toen het leven nog voornamelijk uit vogels kijken bestond kwam ik er niet vaak. Ik vond het te ver rijden en de aan te treffen soorten niet spectaculair genoeg. Door het verbreden van mijn interesse is het gebied echter flink gestegen op de barometer van mijn favoriete natuurgebieden! Het prachtige laagveengebied is werkelijk een lust voor het oog om te zien, met haar afwisseling van moerasbos, rietvegetaties, laagveenvegetaties, hooilanden, langs de randen goed ontwikkelde houtwallen en natuurlijk het alom aanwezige water. Gaandeweg de week blijkt dat de weergoden ons gunstig gezind zijn en gisterochtend vertrekken Vincent en ik tegen acht uur richting de Weerribben.

Voordat we koers zetten richting Oldemarkt, rijden we eerst echter langs Ottershagen alwaar de avond ervoor een steltkluut aanwezig is. Deze soort heb ik nog maar een keer eerder in Twente gezien, reden genoeg om met een kleine omweg te beginnen. ’s Ochtends is de vogel via de lokale whatts app groep al gemeld dus we hebben goede hoop de vogel te treffen. Bij aankomst laat de stelkluut zich erg fraai zien. De elegante steltloper foerageert rustig vrijwel direct voor de hut. Wellicht wat ver voor de echte fotograaf, maar door de telescoop lijkt het net alsof je er naast staat. De eerste goede soort is binnen! Daarnaast blijkt uit het gedrag van de tureluurs en grutto’s dat er kuikens aanwezig zijn, een goede zaak voor deze soorten die het in Twente erg zwaar hebben! Vooral de grutto’s zijn erg fanatiek en voeren zelfs aanvallen uit op onze rijdende auto als we koers zetten richting de kop van Overijssel.

Waakzame tureluur bij Ottershagen
Waakzame tureluur bij Ottershagen

Na een plezierige rit arriveren we om half 11 bij de Weerribben. Onze eerste stop voert ons richting een petgat met een vlonder, speciaal aangelegd voor het observeren van libellen. Ook de zeer zeldzame sierlijke witsnuitlibel kan hier aangetroffen worden, een soort waarvan het verspreidingsgebied in Nederland zich beperkt tot de Weerribben. Vanaf de vlonder kan iedereen van de soort genieten, terwijl kwetsbare vegetaties gespaard blijven, een prima aanpak van de terreinbeherende organisatie! Na een wandeling van ongeveer een kilometer komen we bij de vlonder. Onderweg hebben we al verschillende vogelsoorten ingekopt, die in Twente aanzienlijk zeldzamer zijn dan in de kop van Overijssel. Het betreft onder meer rietzanger, spotvogel, nachtegaal en visdief. Ook de libellen laten zich niet onbetuigd. In de luwe zone langs het kanaal zitten vele honderden bruine korenbouten, smaragdlibellen, variabele waterjuffers en grote roodoogjuffers. Hoogtepunt vormt echter een mooi mannetje sierlijke witsnuitlibel. Hier worden we door een vriendelijke mede-hobbyist op gewezen. De soort is nieuw voor Vincent en voor mij is het mijn mooiste waarneming tot nu toe.

Sierlijke witsnuitlibel, niet uitgekleurd mannetje
Sierlijke witsnuitlibel, niet uitgekleurd mannetje

Na tien minuten lopen we terug richting de auto om samen met Jasper en Ivo naar vogels en libellen te zoeken. Onderweg maak ik nog wat foto’s van een glassnijder, waarvan ook enkele close-up platen van de ogen van de libel, erg gave beesten.

Glassnijder - Close up
Glassnijder – Close up

Net in de auto krijgen we bericht van Jasper, met de mededeling dat hij een vrouwtje grauwe kiekendief heeft. Snel rijden we richting locatie en vijf minuten later zien we de vogel mooi jagend. De uiterst elegant vogel laat zich gedurende een kwartier mooi bekijken. Vervolgens rijden we tezamen richting Wetering. Hier zien we minimaal 10 geoorde futen zwemmen, erg gaaf. Na verschillende omzwervingen vervolgen we onze weg richting het Woldlakebos, een prachtige plek voor het observeren en fotograferen van libellen. Naast de eerder genoemde soorten zien we hier ook tientallen gevlekte witsnuitlibellen en verschillende vroege glazenmakers. Op een hoop stront lopen drie gewone doodgravers, waarvan een de gastheer is van twee teken!

Gewone doodgraver met teek
Gewone doodgraver met teek

Tegen vier uur scheiden onze wegen en keren Jasper en Ivo terug richting Zwolle terwijl Vincent en ik een hapje gaan eten in Oldemarkt. Na een prima boerenschnitzel rijden we richting Wolvega voor het hoofddoel van de dag, de Otter! Tegen half zeven zijn we ter plaatse, en nemen de tijd om het gebied een tijdje te verkennen. Op een van de gemaaide paden zien we een vos lopen. We gokken erop dat het beest onze kant uit blijft lopen en tien meter van de kruising nemen we positie in. Na een korte check na twee minuten blijkt dat de vos nog steeds onze kant op komt. Na wederom twee minuten wachten sta ik op om te kijken of de vos er al bijna is, hetgeen ik beter 10 tellen later had kunnen doen. De vos schrikt en voor ik op de camera kan afdrukken kiest hij het hazenpad en schiet snel het bos in, desalniettemin een prachtige waarneming. We besluiten een klein stukje verder te lopen. Op de terugweg richting auto, net als Vincent zegt dat de vos zijn weg waarschijnlijk wel weer over het pad zal vervolgen staan we weer oog-in-oog met reinaard. Dit keer kan ik wel een foto maken, vlak voor het dier definitief verdwijnt. Wat een schitterend beest!

Oog-in-oog met Rein de Vos
Oog-in-oog met Rein de Vos

Inmiddels is het negen uur en de spanning stijgt. Zal het lukken om een otter te zien? Tegen kwart over negen nemen we positie in langs een groot petgat, waarbij we beide zijden goed kunnen overzien. Om de kansen te vergroten staan we ongeveer 50 meter uit elkaar. Super gefocust speuren we naar beweging in het water. Bij een rimpeling denk ik meermaals beet te hebben, maar telkens blijkt het paaiende vis te zijn. Dit gaat zeker een half uur door, waarbij we eveneens een keiharde strijd voeren met de massaal aanwezige knutjes en muggen. Iets na half tien is het echter raak! Tijdens het scannen met de telescoop zwemt er ineens een otter vol in beeld! Snel bel ik Vincent en enkele tellen later staan we samen te kijken naar het bijzonder fraaie dier. De otter zwemt rustig langs de kant op ongeveer 100 meter afstand, waarbij verschillende keren het karakteristieke zwembeeld te zien is met kop en staart boven water en buik onder water waardoor het lijkt dat het beest een holle rug heeft. Onder water verraadt hij zich door het bellenspoor dat met de scope prima te volgen is. Na een korte buiteling waarbij eerst de kop flink boven water uitkomt en vervolgens de staart verdwijnt ie uit beeld. We besluiten nog een kwartier langer te wachten maar helaas laat de otter zich niet meer zien. Bijzonder tevreden lopen we terug richting de auto, hetgeen evenmin een straf is. De geseling door de muggen en knutjes is ons aan te zien getuige de tientallen opgelopen muggenbulten. Unaniem wordt besloten dat de otter absoluut de waarneming van de dag is!

Als toetje rijden we terug richting Wetering om te luisteren naar zowel het klein, als kleinst waterhoen. Eerstgenoemde laat zich zij het slecht horen. Meer geluk hebben we met het kleinst waterhoen welke minuten lang zijn klanken laat horen op korte afstand van de weg. Vanwege de korte afstand kan ik de vogel mooi opnemen.

Tijdens de terugweg praten we nog wat na over de geweldige dag en de mooie waarnemingen. We besluiten om volgende dag, indien nog gemeld een bezoek te brengen aan de rode rotslijster bij Zelhem. Tegen half twee ben ik thuis en na een verfrissende douche duik ik snel het bed in.

Tegen half negen gaat de wekker en bij een blik op waarneming.nl zie ik dat de rode rotslijster vanochtend al weer gemeld is. Tegen negen uur ben ik bij Vincent en een uurtje later zij we ter plaatse bij Zelhem. Al snel laat de rode rotslijster zich zien. De vogel zit op de dak van een schuur en is zacht aan het zingen. Helaas waait het hard en is de windrichting verkeerd om wat van de zang te kunnen horen. Af en toe vliegt de vogel op om te gaan foerageren of wordt een spreeuw verjaagd. Na een half uur vliegt de vogel naar de oostkant van het erf waar hij zich nog mooier laat zien. Op deze plaats maak ik een kort filmpje van de vogel. Na de super dag van gister vormt een prachtige nieuwe soort voor Nederland een mooi einde van een bijzonder fraai weekend!

Advertenties

Grijze wouw en Waterspreeuw

Het is vanochtend, fris, bewolkt maar droog als we tegen half tien arriveren bij de parkeerplaats bij Stroe. Afgelopen woensdag heb ik de grijze wouw al prachtig gezien maar roel en pa nog niet dus reden genoeg om nog om de vogel met een tweede bezoek te vereren. Na een wandeling van ongeveer 25 minuten arriveren we op de locatie. De minuten die volgen zijn een vrijwel exacte kopie van afgelopen woensdag. Na de vogel enige minuten op afstand in beeld te hebben gehad besluit de vogel zichzelf van zijn/haar beste kant laten zien. In actieve jachtvlucht komt de vogel recht over ons heen, daarbij verschillende keren biddend, schitterend! Een uur later, heeft de vogel inmiddels geposeerd in verschillende bomen op variërende afstand. Na anderhalf uur genoten te hebben besluiten we weer terug te lopen richting auto om vervolgens koers te zetten naar de waterspreeuw, die al enige tijd tussen Zutphen en Lochem verblijft.

Het is een drukte van belang als we bij de waterspreeuw arriveren, rond de stuw staat een voltallige compagnie fotograven opgesteld. De waterspreeuw krijgen we direct mooi in beeld. De vogel trekt zich niets aan van al de publieke belangstelling en foerageert er lustig op los.

Ruime belangstelling voor de Waterspreeuw
Ruime belangstelling voor de Waterspreeuw
Waterspreeuw - foeragerend
Waterspreeuw – foeragerend

IMG_0058

Na 20 minuten besluit de vogel zijn stek onder de brug op te zoeken en onttrekt zich daarmee aan het oog van het vogelend publiek. Voor ons de reden om huiswaarts te keren!

Update van de blog

Het blog in een nieuw jasje! Na enkele jaren zonder verandering in opmaak vond ik het hoog tijd worden voor wat anders. Daarnaast gaat er nog een ingrijpende verandering plaatsvinden op het blog, namelijk de uitbreiding van het aantal soortgroepen waarover ik bericht. Tot dusver zijn dat altijd alleen maar verhalen over vogels geweest, maar al vele jaren liggen mijn interesses ook bij de andere diersoorten. Dit heeft tot gevolg dat ook de titel van het blog is aangepast. Uiteraard wordt er ook bericht over avonturen buiten de Twentse grenzen!

Veel leesplezier toegewenst en wellicht tot in het veld!

Zwanen

Afgelopen zaterdag een leuk rondje wezen vogelen in het Twentse met een uitstapje naar het verre oosten, althans dat doet de naam “De Krim” vermoeden. Niets is echter minder waar! De Krim is een dorp in Overijssel, op de grens met Drenthe en vermaard om haar vloeivelden van de voormalige aardappelfabriek, hetgeen nu een uniek natuurgebied is!

We (Vincent, Jeff en ik) vertrekken tegen half negen richting Vriezenveen voor wat ganzenactie, maar eerst langs de Leemslagen voor de IJseend die er ondertussen al meer dan een maand bivakkeert. Vrijwel direct na aankomst hebben we de vogel in de kijker, fraai want voor Jeff nog een nieuwe levenssoort. Daarna richting Westerhaar-Vriezenveensewijk voor de bonte kraai. Na enig zoeken vinden we de laatste der Mohikanen aan de rand van het gebied, waarbij de vogels laten zich leuk bekijken. Via Kloosterhaar en Hardenberg (al weer bijna geen ganzen) komen we uiteindelijk bij de Krim. Hier volgt het spektakel van de dag. Op een van de akkers nabij de vloeivelden staan maar liefst 96 wilde, en 34 kleine zwanen. Voor ons tukkers zeker geen alledaagse verschijning! Bovendien blijkt na nadere inspectie een van de vogels geringd.

De vogel blijkt in 2009 te zijn geringd bij Wieringerwerf en is sindsdien al vele tientallen keren weer gezien waaronder in Litouwen en Letland! Na van de Zwanen genoten te hebben keren we huiswaarts, ook omdat het weer niet meewerkt. Al met al geen onaardige dag!

Kleine zwaan 039E - De Krim
Kleine zwaan 039E – De Krim

039e

Kleine en wilde zwanen gebroederlijk naast elkaar - De Krim
Kleine en wilde zwanen gebroederlijk naast elkaar – De Krim

IJseend

Gister is er een prachtige soort ontdekt voor de Regio, namelijk een ijseend. De ijseend broedt, zoals zijn naam al doet vermoeden in het hoge noorden van Europa, langs kusten en op meren in het binnenland. Het is een bijzonder fraaie soort, waarbij in tegenstelling tot de meeste soorten eenden zowel het broed- als winterkleed bijzonder fraai is getekend. In Twente is de soort pas twee keer eerder vastgesteld namelijk in februari 1912 en in november 1985. In het laatste geval ging het daarbij om twee exemplaren van de soort. De vogel die gisteren is ontdekt bevind zich op de Leemslagenplas, beter bekend als het eendenwalhalla van Twente. Deze geheel met bos omzoomde plas herbergt in de winter grote hoeveelheden eenden van allerlei pluimage. Soorten die vrijwel altijd aanwezig zijn naast de wilde eend zijn onder meer wintertaling, smient, krakeend, slobeend, kuifeend en tafeleend terwijl ook soorten als brilduiker, nonnetje, krooneend, witoogeend en zelfs zee-eenden zijn vastgesteld. Helaas is het zicht op de plas zeer slecht vanwege de ontoegankelijkheid van het terrein en de aanwezige beplanting.

Terug naar de ijseend. Gistermiddag ontvang ik via de whats app een melding dat de bij de leemslagen gemelde buffelkopeend wel eens een ijseend kan betreffen. Snel check ik het internet en zie de foto bij de waarneming staan. De vogel in kwestie lijkt inderdaad zeer sterk op een ijseend. Tien minuten later ben ik onderweg met Timo. Bij aankomst blijkt het vermoeden inderdaad te kloppen en staan we oog in oog met de vogel. Vanwege het beroerde weer duurt de ontmoeting echter niet lang en na tien minuten houden we het weer voor gezien. Vanmiddag ben ik terug om de vogel beter te bekijken, ditmaal samen met Vincent. In tegenstelling tot gisteren zijn de omstandigheden vanmiddag een stuk beter. De vogel laat zij het op betrekkelijk grote afstand fraai bekijken. Gedurende een kwartier is de vogel druk aan het foerageren waarbij zij slechts af en toe boven water te zien is. Wat een prachtige vogel!

IJseend Leemslagen - foto: Jan Ligtenberg
IJseend Leemslagen – foto: Jan Ligtenberg

Voor mijzelf zit er aan de waarneming van de ijseend nog een persoonlijk tintje. Het betreft namelijk mijn 250ste vogelsoort die ik binnen het Twentse in de kijker krijg. Gezien het feit dat ik meerdere jaren naar de soort heb uitgekeken en daarbij vele uren de grotere open plassen in Twente op de soort heb afgezocht is het een prachtige beloning om de soort dan toch eens te treffen. De dank gaat daarbij uiteraard uit naar de ontdekker van de vogel!

Koereiger!

Na een ochtendje helpen met verhuizen begin ik rond elf uur met het verrichten van de dagelijkse werkzaamheden. Rond half twaalf krijg ik echter een whats appje van Sander Wansing dat er een koereiger tussen de koeien loopt in de nabijheid van de Oelemars bij Losser. Het is pas de derde keer dat deze soort onze regio aandoet na eerdere gevallen in 1978 en 2002. Even later wordt ik eveneens geïnformeerd door de zeldzaamheden in Twente groep. Wat rustig begon verandert snel in hectiek. De koereiger is namelijk nog een nieuwe soort voor mijn enige echte lijst waar ik in Nederland fanatiek mee ben namelijk mijn Twentelijst. Tussen de bedrijven door loer ik voortdurend op mijn telefoon om te kijken wat de stand van zaken ten aanzien van de regionale zeldzaamheid is. Tegen half twee hou ik het niet langer uit en besluit mijn werkzaamheden maar na een bezoek aan de soort voort te zetten. Als een malloot fiets ik naar huis en tien minuten later zit ik in de auto. De stoplichten om de hoek zitten niet mee waardoor ik voor mijn gevoel achter op schema raak. Ik ben nauwelijks onderweg als ik een telefoontje van een collega krijg die mij meedeelt dat ik reeds een deel van zijn werk heb afgerond. Bij een nadere controle van het dienstrooster blijkt inderdaad dat ik maar een wijk post had moeten wegbrengen. In alle ijver om maar zo snel mogelijk klaar te zijn heb ik dus te veel gewerkt en had al bij de koereiger kunnen staan! Toch vindt ik het niet erg want dat betekent wel dat ik meer tijd heb om de vogel te bekijken.

Bij aankomst blijkt dat de vogel nog aanwezig is. Op circa 60 meter van de weg loopt, nog steeds tussen de koeien een fraaie kleine hagelwitte reiger met een geel oranje snavel. Wederom een nieuwe soort rijker in de regio, en een bijzonder fraaie!
koereiger
Als we van een uitermate vriendelijke bewoner toegang krijgen tot het erf kunnen we de vogel van nog dichter bij bewonderen. Ook kan ik eindelijk ook wat plaatjes maken waar de reiger meer dan herkenbaar op staat. Als de vogel verder achter de koeien aanvliegt die dicht tegen de klootschietbaan lopen besluiten we te verkassen. Daar aangekomen kunnen we hem of haar niet weervinden. Mogelijk is de vogel opgeschrikt door de aanwezige klootschieters. Na een uurtje besluit ik dat het wel welletjes is voor vandaag en rij ik weer richting huis, wederom een mooi avontuur rijker.

Koereiger - Oelemars
Koereiger – Oelemars

Prachtige najaarsmiddag

Het is prachtig en aangenaam zacht als ik vanmiddag tegen kwart voor een bij het Kristalbad arriveer voor het halen van een frisse neus. Gedurende de ochtend heb ik al diverse berichten ontvangen van de landelijke trektellen whats app groep dat het vrijwel overal goed vliegt met mooie aantallen kraanvogel. Met name in Limburg gaat het helemaal los met kranen, waar ze met duizenden passeren. Eerder op de ochtend heb ik al vier overvliegende vogels gezien die over het huis kwamen, en nu hoop ik dan ook op meer.

Heerlijke herfstdag op het Kristalbad!
Heerlijke herfstdag op het Kristalbad!

Vanaf de start vliegen er al mooie groepen ganzen over en passeren de eerste buizerds in een groep van 7 exemplaren. Om iets voor half twee komt er een prachtige rode wouw aanvliegen. De elegante roofvogel met de diep gevorkte staart passeert op minder dan 100 meter van de telpost. Een buitenkansje, want ik heb de soort nog maar twee keer eerder op deze locatie gezien. Nauwelijks een kwartier later passeert er nog een rode wouw!

Dan volgt er een hectisch kwartiertje. Op grote afstand ontdek ik een ooievaar, welke strak doorvliegt richting het zuidoosten. Vervolgens komen er twee bellen buizerds langs met respectievelijk 21 en 22 exemplaren. In de laatste groep vliegt bovendien een mannetje blauwe kiekendief mee, fraai! Dan komt er een eenzame kraanvogel langsvliegen. De vogel schroeft recht boven het gebied hoog op en glijdt vervolgens af richting het zuidwesten.

In het volgende uur vliegen met name de buizerds bijzonder aardig met verschillende groepjes variërend tussen de 10-15 exemplaren. Om vijf over drie volgt de klapper van de dag. Op circa 500 meter van de telpost zie ik opeens een buizerd met een lichte bovenzijde van de staart vliegen. Een blik door de scope bevestigd snel mijn vermoeden dat het om een ruigpootbuizerd moet gaan! De vogel heeft een lichte kop, een grotendeels lichte onderzijde met mooie donkere polsvlekken en een donkere buik. Ook het staartpatroon klopt precies voor de soort, een witte staart met een donkere eindband. Als de vogel dichterbij komt zie ik dat de eindband scherp begrenst is hetgeen pleit voor een volwassen vogel. In combinatie met de vorige besproken kenmerken kom ik dan ook uit op een adulte vrouw. De waarneming van een ruigpootbuizerd is pas mijn tweede in Twente en het is een nieuwe soort voor de telpost. Bijzonder content met deze prachtige telling verlaat ik de telpost beseffende dat dit wel eens van de laatste goede teldagen van het jaar 2014 kan zijn geweest!

Telling Kristalbad 9 november
Telling Kristalbad 9 november

Houtduiven gekte

Het is bijzonder aangenaam als ik vanochtend om 7 uur de telling start bij het Kristalbad. Ik hoop nog een staartje mee te pakken van de goede lijstertrek van gisteren, waarbij er nieuwe dagtotalen voor koperwiek en kramsvogel werden gerealiseerd. Het zicht is uitermate goed en aan de oostzijde van de post komt er enige bewolking aandrijven, niet verkeerd voor het geval de vogels erg hoog gaan vliegen. Direct vanaf de start van de telling is het erg onderhoudend met groepen vinken, koperwieken, kramsvogels en mooie groepen kepen. Na een uurtje beginnen de houtduiven ook met vliegen waarbij de eerste groepen uit circa 500 vogels bestaan. Hieronder staan twee opnames van vandaag, de eerste is van een overtrekkende rietgors, terwijl de tweede de karakteristieke contactroep van de grote gele kwikstaart laat horen

Tegen de klok van acht komt Jeff de telgelederen versterken en dat is hard nodig ook want naast de vinken en de lijsters nemen aantallen houtduiven explosief toe! In eerste instantie zijn de groepen tussen de 500 en 1500 vogels maar dat wordt al snel meer. Tegen kwart over 8 vliegen er naar schatting 6500 vogels over een 1,5 kilometer breed front richting het zuiden, een fenomenaal gezicht.

Groep houtduiven van vanochtend
Groep houtduiven van vanochtend

Vijf minuten later vliegen er langs de westzijde drie rovers. Een blik door de scope bevestigd de identiteit van de beesten. Het zijn twee blauwe kiekendieven, een adulte man en een vrouwtype, welke worden gevolgd door een eerste jaars bruine kiekendief. Beide soorten zijn uitermate schaars bij het Kristalbad dus een erg leuke waarneming! Snel verleg ik mijn aandacht weer naar de houtduiven waarbij er groepen passeren van 4500, 3000, 1500, 4000 etc. Ook de lijsters blijven het schitterend doen waarbij de koperwieken en kramsvogels de voortrekkersrol hebben. Een smelleken passeert de post in a split of a second. Ook het klikkerkanon krijgt het te verduren, het vliegt zelfs zo goed dat de grote groepen duiven, koperwieken, kramsvogels en veldleeuweriken los genoteerd worden.

Rijk gevuld klikkerkanon met van rechts naar links, houtduif (per 10) kramsvogel, koperwiek, veldleeuwerik en spreeuw (per 10)
Rijk gevuld klikkerkanon met van rechts naar links, houtduif (per 10) kramsvogel, koperwiek, veldleeuwerik en spreeuw (per 10)

De krent van de dag is echter de tweede klapekster voor de telpost. De vogel wordt gevonden door Jeff en zit in de berk pal langs het spoor. Opeens vliegt de vogel op en gaat op jacht waarbij hij of zij een keep uit de lucht grijpt, een schitterend gezicht! Klapekster en keep dwarrelen samen naar beneden waarbij we de vogel uiteindelijk uit het zicht verliezen.

Om 1 uur stopt de telling en verlaat ik met een bijzonder brede grijns de strijdarena! 31 oktober is voor de telpost de beste dag tot nu toe ooit gebleken qua aantallen. Nog niet eerder werd de grens van 50.000 vogels op een dag gepasseerd. Vandaag passeerden er echter beduidend meer, hetgeen heeft geleid tot nieuwe dagrecords voor aalscholver, houtduif, koperwiek, kramsvogel en merel. Het was de op een na beste dag voor blauwe kiekendief, klapekster en keep. De totale telling is hieronder te zien.

Totalen Kristalbad 31-10-2014
Totalen Kristalbad 31-10-2014

Nieuw klikkerkanon en roofvogeltrek

Oktober is de maand voor de vogelaar om zijn of haar kwaliteiten te tonen op het gebied van multi-tasken. Tijdens een ochtend met mooie vogeltrek moet er namelijk gekeken, geluisterd en geschreven worden. Indien de telpost voldoende bemand is hoeft dit geen probleem te zijn omdat de taken dan verdeeld kunnen worden maar als individu is het op goede ochtenden vaak onmogelijk om alles bij te houden. Dit is mij zelf ook al een aantal malen overkomen, waarbij ik met name tijdens het schrijven veel groepen vogels mis. Gelukkig zijn er een aantal hulpmiddelen die het leed van de eenzame trekteller kunnen verzachten. Een handig hulpmiddeltje dat de teller kan gebruiken is de zogenaamde handteller of klikker, waardoor een talrijke soort niet direct opgeschreven hoeft te worden maar kan worden geklikt op de handteller. Ik gebruik al sinds lange tijd een of twee van deze handtellers, maar nog steeds liep ik tijdens dagen met goede trek tegen het “notuleer probleem” aan. Uiteindelijk heb ik samen met mijn broer een handig en simpel systeem bedacht die het tellen wat vergemakkelijkt. In het boek tien miljoen vogels in tienduizend uren voorjaarstrek bij breskens 1981-2013 (een echte aanrader) staat de tikkertafel van Guus van Duin afgebeeld, een tafel waar tien tellers op zijn gemonteerd. Hierop is ons eigen ontwerp gebaseerd. Door het plankje met daarop vijf tellers te monteren vlak onder de kop van het statief kan ik kijken en klikken tegelijk waardoor ik dus minder soorten mis. Bovendien is de combinatie licht hetgeen een hoop gesleep met materieel voorkomt. De afgelopen dagen heb ik het systeem getest en tot dusver bevalt het meer dan uitstekend!

Klikkerkanon op scherp met kristalbad op de achtergrond
Klikkerkanon op scherp met kristalbad op de achtergrond

Het is maandagochtend kwart voor zeven, het moment waarop ik bij het Kristalbad in klok en de telling van start kan gaan. Dit is de dag waarbij het klikkerkanon zijn vuurdoop gaat krijgen. Afgelopen zaterdag had ik het apparaat ook al mee maar toen vlogen er door de mist amper vogels waardoor het niet afdoende getest kon worden. Vrijwel direct na aankomst begint het goed te vliegen. Als eerste komen circa 5000 spreeuwen van de slaapplaats. Ook de vinken vliegen direct goed, waarbij er de eerste twee uur circa 8000 van passeren. Ook de sperwers vliegen direct vanaf het eerste licht. Vanaf 8 uur begint ook de houtduiven trek op gang te komen. Er passeren diverse mooie groepen met tot 400 exemplaren. Gaandeweg de ochtend nemen de veldleeuweriken en spreeuwen ook toe. Rond de klok van 11 uur zijn er al fraaie aantallen rovers gepasseerd waaronder twee slechtvalken en 50 sperwers. Met het toenemen van de temperatuur ontstaat er wat thermiek waardoor ook de zweef trekkers arriveren. Vlak na elven doemen de eerste buizerds op boven het bos. De meeste vogel passeren in kleine groepjes van drie of vier stuks, maar er zijn ook een aantal fraaie bellen met buizerds te zien waaronder een van 22 en een van 26 vogels. Als we om half drie stoppen met tellen zijn er maarliefst 208 buizerds en 93 sperwers gepasseerd. Samen met 11000 vinken en bijna 10.000 houtduiven geen slecht resultaat. Bovendien heeft het klikkerkanon er voor gezorgd dat ik veel minder hoefde te noteren, een geslaagde test dus!

Telling Kristalbad 27 oktober
Telling Kristalbad 27 oktober

Ook vanochtend sta ik nog een tijdje op de telpost. Gedurende een paar uren passeren bijna 15.000 houtduiven, een nieuw record voor de telpost.
Helaas stort de trek na tien uur in waardoor we eerder moeten stoppen. Desalniettemin zijn meer dan 20.000 vogels in een paar uur tijd meer dan de moeite waard!

Telling 28 Oktober
Telling 28 Oktober

Papdag!

Vanochtend begint de telling bij het Kristalbad stipt om acht uur. De omstandigheden om te tellen zijn onverwacht gunstig te noemen, door het goede zicht en de lichte tegenwind vallen de vogels goed op. Dat er volop luchtverkeer aanwezig is blijkt al snel. Gedurende het eerste kwartier passeren er al 800 vinken. Tussen de vele vinken vliegen ook een aantal mooie groepen kepen, soms worden deze groepen geflankeerd door een mee flappende sperwer. Na een uur tellen staat de vinken klikker op 4500 exemplaren. Gaandeweg de ochtend neemt ook de trek van andere soorten in omvang toe. Voornamelijk aan de oostzijde van de post passeren mooie groepen houtduiven waarbij de groepsgrootte varieert van enkele tientallen tot enkele honderden terwijl ook de koperwieken en veldleeuweriken toenemen. Ruimte voor het opsporen van krenten is er nauwelijks, want er vliegt gewoon te veel!

Meer dan noemenswaardig zijn de twee smellekens die binnen een half uur na elkaar passeren. Ondertussen is het half 11 en is de vinken klikker de 10.000 vogels al ruimschoots gepasseerd. Nadat de aantallen vink wat beginnen af te nemen beginnen de veldleeuweriken te vliegen in groepen tot 70 exemplaren, een prachtig gezicht! Ook de boomleeuwerik laat van zicht horen, want er passeert een groep van maar liefst 22 exemplaren. Andere leuke soorten die we vandaag zien zijn een roodborsttapuit, vier grote zilverreigers en barmsijzen. Rene ziet vanaf de Enschedese kant nog twee kleine zwanen vliegen. Helaas krijgen wij de vogels niet te zien.

Hoewel de titel van dit verhaal wellicht anders doet vermoeden is de telling van vanochtend uiteraard een topdag waarop diverse dagrecords voor de telpost gesneuveld zijn, waaronder die voor vink, keep, boomleeuwerik, veldleeuwerik en rietgors.

Telling Kristalbad
Telling Kristalbad